บทความ หน้า 4

เดือนเหนือ: ทำไมล้านนานับเดือนเร็วกว่า ๒ เดือน และวันเม็ง วันไท ปีหนไท
เดือนเหนือคือการนับเดือนแบบล้านนาที่เร็วกว่าภาคกลาง ๒ เดือน อ่านที่มาของเดือนเกี๋ยง เดือนยี่ วันเม็ง วันไทรอบ ๖๐ วัน และชื่อปีหนไท พร้อมวิธ…

ครูบาศรีวิชัย: ตนบุญแห่งล้านนา ผู้นำศรัทธาสร้างถนนขึ้นดอยสุเทพ
ครูบาศรีวิชัยคือพระสงฆ์ที่ชาวล้านนายกย่องเป็นตนบุญ อ่านประวัติจากบ้านปาง ลี้ การบูรณะวัดกว่าร้อยแห่ง อธิกรณ์กับคณะสงฆ์ และถนนขึ้นดอยสุเทพที…

ปั๊บสาและใบลาน: สมุดและคัมภีร์ที่บันทึกวรรณกรรมล้านนา
ปั๊บสาและใบลานคือสื่อที่บันทึกวรรณกรรมล้านนา รู้จักการจารใบลาน ผูก สายสยอง ไม้ประกับ หอธรรม บันทึกท้ายคัมภีร์ และงานอนุรักษ์คัมภีร์ภาคเหนือ

เครื่องเขิน: เครื่องรักของชาวไทขึน บ้านนันทาราม เชียงใหม่
เครื่องเขินคือภาชนะไม้ไผ่สานทารักของล้านนา อ่านที่มาของชื่อจากชาวไทขึน ชุมชนนันทาราม ขั้นตอนการทำ การฮายลายฮายดอก และคำเมืองที่ใช้เรียกภาชน…

เจ้าดารารัศมี: พระราชชายาผู้ฟื้นฟูฟ้อน ดนตรี และวัฒนธรรมล้านนา
เจ้าดารารัศมี พระธิดาเจ้าหลวงเชียงใหม่และพระราชชายาในรัชกาลที่ ๕ อ่านพระประวัติ กู่เจ้านายฝ่ายเหนือ ฟ้อน ดนตรี ละครน้อยไจยา และสวนเจ้าสบายท…

คำบ่าเก่า: สุภาษิตล้านนา ๑๕ คำ คำสอนใจจากคนรุ่นเก่า
คำบ่าเก่าคือสุภาษิตคำสอนโบราณของล้านนา รวม ๑๕ คำ เช่น อ๋ดเผ็ดกิ๋นหวาน เผื่อฮู้ปอวาย ควันไฟไผห่อบ่กุ้ม พร้อมอักษรธรรม คำอ่าน และความหมายจากพ…

ตุงล้านนา: ชนิดของตุง ความหมาย และความเชื่อเรื่องการทานตุง
ตุงล้านนาคือธงที่ใช้ทั้งงานมงคลและงานศพ รู้จักตุงไจย ตุง ๑๒ ราศี ตุงกะด้าง ตุงสามหาง ตุงเหล็กตุงตอง ความเชื่อเรื่องอานิสงส์การทานตุง และคำล…

พระเจ้ากาวิละ: ผู้ฟื้นเมืองเชียงใหม่ยุคเก็บผักใส่ซ้า
พระเจ้ากาวิละคือเจ้าหลวงเชียงใหม่องค์แรกแห่งราชวงศ์เจ้าเจ็ดตน ผู้ฟื้นเมืองเชียงใหม่ที่ร้างจากสงคราม อ่านยุคเก็บผักใส่ซ้า เก็บข้าใส่เมือง แล…

มังรายศาสตร์: กฎหมายเก่าแก่ที่สุดของล้านนาในคัมภีร์ใบลาน
มังรายศาสตร์คือกฎหมายเก่าแก่ที่สุดของล้านนาที่อ้างพระนามพญามังราย อ่านที่มา ฉบับใบลานที่พบ ข้อถกเถียงเรื่องอายุ ตัวอย่างบทบัญญัติ และคำล้าน…

สะล้อซอซึง: ดนตรีพื้นเมืองล้านนา สะล้อ ซึง และเสียงขับซอ
สะล้อซอซึงคือวงดนตรีพื้นเมืองล้านนา รู้จักสะล้อเครื่องสีกะลามะพร้าว ซึงเครื่องดีดสี่สาย ความหมายของซอในชื่อวง วงปี่จุม ป้าดก๊อง และคำเมืองเ…

พญากือนา: นิมนต์พระสุมนเถระ สร้างวัดสวนดอกและพระธาตุดอยสุเทพ
พญากือนาคือกษัตริย์ราชวงศ์มังรายผู้นิมนต์พระสุมนเถระจากสุโขทัย สร้างวัดสวนดอก และตามตำนานคือผู้เสี่ยงช้างอัญเชิญพระธาตุขึ้นดอยสุเทพ

ชินกาลมาลีปกรณ์: คัมภีร์บาลีที่เล่าพุทธศาสนาในล้านนา
ชินกาลมาลีปกรณ์คือคัมภีร์ภาษาบาลีที่พระรัตนปัญญาเถระแต่งที่วัดป่าแดง เชียงใหม่ อ่านความหมายของชื่อ เนื้อหา ฉบับแปล และคุณค่าในฐานะหลักฐานปร…