#ประวัติศาสตร์ล้านนา

เวียงกุมกาม: เมืองจมน้ำจริงหรือ? ตำนาน หลักฐาน และทรายแม่น้ำปิง
เวียงกุมกามของพญามังรายจมน้ำหายไปจริงหรือ อ่านตำนาน ผลขุดค้นของกรมศิลปากร ชั้นทรายแม่น้ำปิง และความเห็นที่ยังไม่ตรงกันว่าทรายมาทับเมืองเมื่…

มะเมียะ: เรื่องจริง เรื่องเล่า และเรื่องแต่ง
เรื่องมะเมียะกับเจ้าน้อยศุขเกษม ข้อไหนมีบันทึก ข้อไหนมาจากหนังสือ ข้อไหนเติมภายหลัง อ่านหลักฐานตั้งแต่ราชกิจจานุเบกษาถึงงานค้นคว้า และเพลงห…

ล้านนากับอังกฤษ: ไม้สัก สนธิสัญญา และพม่าข้างบ้าน
ล้านนากับอังกฤษ เรื่องของไม้สัก เงินแถบ และสนธิสัญญาเชียงใหม่ ๒ ฉบับ เมื่ออังกฤษได้พม่าเป็นเพื่อนบ้าน ตามซุงจากป่าถึงโรงเลื่อย และดูว่าคดีป…

ล้านนากับฝรั่งเศส: ๑๘๙๓ และแม่น้ำโขง
ล้านนากับฝรั่งเศส: แม่น้ำโขงกลายเป็นเส้นแดนได้อย่างไร จากวิกฤตการณ์ ร.ศ. ๑๑๒ ถึงสนธิสัญญา ๑๙๐๔ ที่ขีดเส้นข้างเมืองน่าน พร้อมแผนที่ให้เลื่อน…

ล้านนากับจีนหมิง: ทูต ช้าง และป้ายทองบนเส้นทางยูนนาน
ล้านนากับจีนหมิงจากบันทึกราชสำนักจีน ทูตล้านนานำช้างและของกันไปยูนนานกว่า ๑๒๐ ปี ได้ตราตั้งและป้ายทอง ศึก ค.ศ. ๑๔๐๕ และบรรณาการครั้งสุดท้าย…

ล้านนากับญี่ปุ่น: จากเรือสำเภาถึง พ.ศ. ๒๔๘๔
ล้านนากับญี่ปุ่นพบกันอย่างไร อ่านตั้งแต่เรือสำเภาและหมู่บ้านญี่ปุ่นที่อยุธยา ร้านญี่ปุ่นในเชียงใหม่ ถึงทหารญี่ปุ่นในภาคเหนือ พ.ศ. ๒๔๘๔–๒๔๘๘…

ล้านนากับลังกา: เส้นทางพุทธศาสนา
ล้านนากับลังกาไม่เคยรบหรือค้าขายกันมาก แต่ผูกกันด้วยพุทธศาสนา อ่านเส้นทางพระสงฆ์ คัมภีร์ และต้นสะหลี จากศรีลังกาถึงวัดสวนดอก วัดป่าแดง และส…

ล้านนากับโปรตุเกส: ทหารรับจ้างและปืนไฟ
ล้านนากับโปรตุเกสพบกันผ่านสงครามและปืนไฟ อ่านว่าปืนมาถึงล้านนาสองทาง ทั้งทางบกจากจีนและทางทะเลกับทหารรับจ้างโปรตุเกส พร้อมคำเมืองเรื่องปืน

ล้านนากับมองโกล: แรงสะเทือนปี ๑๗๙๖ และการสร้างเชียงใหม่
ล้านนากับมองโกล ตั้งแต่มองโกลยึดต้าหลี่ พ.ศ. ๑๗๙๖ ทัพหยวนสองหมื่นที่มาตีปาไป่สีฟู่แล้วถอยกลับ จนศึกกลายเป็นคณะทูตและของกัน อ่านบันทึกหยวนเท…

ล้านนากับไดเวียด: สงคราม พ.ศ. ๒๐๒๒–๒๐๒๓
ล้านนากับไดเวียด ศึก พ.ศ. ๒๐๒๒–๒๐๒๓ เมื่อทัพพระเจ้าเลถั่นตงบุกล้านช้างจนถึงเขตเมืองน่าน อ่านเรื่องเดียวกันจากบันทึกจีน ล้านนา ลาว และไดเวีย…

ล้านนากับโลก: ประวัติศาสตร์มนุษย์ และที่ทางของล้านนา
ล้านนากับโลก เทียบเหตุการณ์ล้านนากับประวัติศาสตร์มนุษย์ทีละยุค ตั้งแต่ ๓๐๐,๐๐๐ ปีก่อนถึงวันนี้ ใครอยู่ที่ไหนในปีเดียวกัน พร้อมเส้นเวลาและแผ…

ล้านนาสมัยพม่าปกครอง: กว่าสองร้อยปี จาก พ.ศ. ๒๑๐๑ ถึง ๒๓๔๗
ล้านนาสมัยพม่าปกครองไม่ได้เหมือนกันตลอดสองร้อยกว่าปี อ่านทีละช่วงตั้งแต่ พ.ศ. ๒๑๐๑ ถึงเชียงแสน ๒๓๔๗ ใครปกครองเมืองไหน อะไรยังสืบต่อ และเรื่…

ล้านนา: ชื่อนี้มาจากไหน และ ๗๐๐ ปีของแผ่นดิน ผ่านเพลงล้านนา ล้านนา
ล้านนา หรือ ลานนา? ที่มาของชื่อจากจารึกและเอกสารจีน แล้วเดินผ่าน ๗๐๐ ปี ตั้งแต่พญามังราย ยุคทอง ยุคพม่า ถึงล้านนาวันนี้ โดยมีเพลงล้านนา ล้า…

เงินแถบ: เมื่อล้านนาใช้เงินรูปีอินเดีย
เงินแถบ คำเมืองแปลว่าเงินรูปีอินเดีย เงินสกุลหลักของล้านนายุคค้าไม้สัก ทำไมคนเมืองใช้รูปีแทนเงินบาท ก่อนกลายเป็นเครื่องเงินและสำนวน คนบ่าเต…

พระเจ้ากาวิละ: ผู้ฟื้นเมืองเชียงใหม่ยุคเก็บผักใส่ซ้า
พระเจ้ากาวิละคือเจ้าหลวงเชียงใหม่องค์แรกแห่งราชวงศ์เจ้าเจ็ดตน ผู้ฟื้นเมืองเชียงใหม่ที่ร้างจากสงคราม อ่านยุคเก็บผักใส่ซ้า เก็บข้าใส่เมือง แล…

ตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่: พงศาวดารใบลานของเมืองเชียงใหม่
ตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่คือพงศาวดารใบลานอักษรธรรมที่เล่าประวัติเมืองเชียงใหม่และล้านนา อ่านความหมายของชื่อ ต้นฉบับ ฉบับพิมพ์สำคัญ และวิธีที่…

พญามังราย: ผู้สร้างเมืองเชียงใหม่ จากเงินยางถึงเวียงกุมกาม
พญามังรายคือปฐมกษัตริย์ราชวงศ์มังรายผู้สร้างเมืองเชียงใหม่ใน พ.ศ. ๑๘๓๙ อ่านเส้นทางจากเงินยาง เชียงราย หริภุญไชย เวียงกุมกาม ชัยมงคล ๗ ประกา…